მთავარიპოლიტიკა

სომხეთის ბირთვული ელექტროსადგურის უსაფრთხოება გარანტირებულია საჰაერო თავდაცვის სისტემების არსებობის გამო: ექსპერტი

მოსკოვში რუსეთის პრეზიდენტ ვლადიმერ პუტინთან შეხვედრისას, სომხეთის პრემიერ მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა სომხეთში ახალი ბირთვული ელექტროსადგურის მშენებლობის საკითხს შეეხო, რაც ასეთი მაღალი დონის შეხვედრისას ძალიან მისასალმებელი ფაქტი იყო.

ამის შესახებ Civic.am- ს განუცხადა გაეროს სომხეთის ტრანსპორტისა და ენერგეტიკის ეროვნულმა ექსპერტმა, არა მარჯანიანმა.

მან აღნიშნა, რომ სომხეთში ამჟამად მოქმედი ბირთვული რეაქტორი რუსული БВР ტიპის რეაქტორია, რამაც დაადასტურა მისი საიმედო მოქმედება მინიმუმ 50 წლის განმავლობაში. რუსეთი ამ ტიპის რეაქტორებით მსოფლიოში წამყვანი ქვეყანაა, საკმაოდ მდიდარი გამოცდილებით, ასეთი რეაქტორები მუშაობენ მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში.

რაც შეეხება სომხეთ-ევროკავშირის ყოვლისმომცველი გაფართოებული პარტნიორობის შეთანხმებას, რომლის თანახმადაც დაგეგმილია მეწამორის ატომური ელექტროსადგურის ექსპლუატაციაში გაშვება, ექსპერტმა თქვა, რომ ევროკავშირთან ჩვენს ხელმოწერილ ხელშეკრულებას სინამდვილეში ეწოდება  ყოვლისმომცველი თანამშრომლობა სომხეთთან,  ევროკავშირთან  და კომპანია „ევრატომთან“. ამ შეთანხმების 42-ე მუხლი ადგენს, რომ სომხეთის ატომური ელექტროსადგური უნდა დაიხუროს, მაგრამ არ არის განსაზღვრული ვადები.

რაც შეეხება იმას, შესაძლებელია თუ არა ბირთვული ელექტროსადგურის სხვა, მაგალითად, მზის სადგურებით ჩანაცვლება, არა მარჯანიანმა აღნიშნა, რომ მზის ელექტროსადგურები ვერ იქნებ  ბირთვული ელექტროსადგურის ექვივალენტი, რადგან მათ არ შეუძლიათ იგივე სიძლიერის ენერგიის წარმოება.   ატომური ელექტროსადგურის ადეკვატურად ჩანაცვლება შესაძლებელია მხოლოდ ახალი ატომური ელექტროსადგურით ან ახალი დიდი ჰესით. ამასთან, სომხეთს არ აქვს გეოგრაფიულ-ჰიდროგრაფიული შესაძლებლობა ამ ვერსიისთვის.

ექსპერტმა აღნიშნა, რომ თუ ამ წლის 1 მარტამდე მხოლოდ IAEA- ს შეეძლო კომპეტენტური აზრის გამოხატვა სომხეთში ახალი ბირთვული ელექტროსადგურის მშენებლობის შესახებ, ახლა ჩვენ გვაქვს 28 კომპანია,  რაც „ევრატომის“  ქვეყნების რაოდენობის ტოლია, მათ შეუძლიათ სომხეთის ბირთვული ელექტროსადგურის შესახებ  ესა თი უს პრეტენზია წამოაყენონ, ჩაშალონ და შეანელონ ის ან პირიქით,  ჩვენს ატომურ ელექტროსადგურთან დაკავშირებული პროგრამებს მხარი დაუჭირონ.

რაც შეეხება კითხვას, რომელ ქვეყნებთან თანამშრომლობენ ჩვენი მეზობელი ქვეყნები მათი ატომური ელექტროსადგურების მშენებლობაში და ექსპლუატაციაში, მარჯანიანმა აღნიშნა, რომ

თურქეთი ათწლეულების განმავლობაში ოცნებობდა ბირთვულ ელექტროსადგურზე და ახლა რუსეთი აშენებს ბირთვულ ელექტროსადგურს თურქეთში, სახელწოდებით Akuyu.

მისივე თქმით, სომხეთის გარდა, ირანს რეგიონში ასევე აქვს ბირთვული ელექტროსადგური, რომელიც ასევე აშენდა რუსეთის, ბუშერის ატომური ელექტროსადგურის დახმარებით. ”სომხეთი იყო პირველი ქვეყანა რეგიონში, რომელსაც გააჩნდა ბირთვული ელექტროსადგური. 2000-იანი წლების დასაწყისიდან აზერბაიჯანი მუდმივად ცდილობს ბირთვული ენერგიის ამბიციები წინ წასწიოს.  

რაც შეეხება იმას, თუ რამდენად უსაფრთხოა სამხედრო თვალსაზრისით ბირთვული ელექტროსადგური ჩვენს ქვეყანაში, არა მარჯანიანი ირწმუნება, რომ

სომხეთის ატომური ელექტროსადგურის უსაფრთხოება გარანტირებულია, განსაკუთრებით საჰაერო დარტყმების თვალსაზრისით, რეგიონში საჰაერო თავდაცვის უნიკალური სისტემების არსებობის გამო.

”მტრის მიერ ბირთვული ელექტროსადგურის მიზანში ამოღება საფრთხეს შეუქმნის მათ ქვეყნებსაც, ეს მხოლოდ მაშინ შეიძლება მოხდეს, თუ საქმე გვაქვს სრულ შეშლილთან”. მართალია, ჩვენ ძალიან რთული მეზობლები გვყავს, მაგრამ მათ სრული სიგიჟის ზღურბლამდე არ მიუღწევიათ.  44-დღიანი ომის დროს ბაქოდან ბირთვული ელექტროსადგურის მიმართ განხორციელდა გაუწონასწორებელი მუქარაი, თუნდაც აზერბაიჯანის თავდაცვის სამინისტროს სპიკერის მხრიდან, მაგრამ რა თქმა უნდა არანაირი კონკრეტული ქმედება არ განხორციელებულა”, – დაასკვნა არა მარჯანიანმა.

ნახეთ მეტი
Back to top button