პოლიტიკა

აზერბაიჯანული მედიის ქათმის სიბრმავე:   სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიშში სომხეთის შესახებ დაინახეს, საკუთარი თავის შესახებ – ვერა

აზერბაიჯანმა მხოლოდ ნაწილობრივ მოახერხა დაენახა სახელმწიფო დეპარტამენტის ანგარიში რელიგიური თავისუფლების შესახებ.

ამგვარად, აზერბაიჯანულ მედიაში გამოქვეყნდა პუბლიკაციები სახელმწიფო დეპარტამენტის ცნობილ ანგარიშზე, სადაც ჩამოთვლილია სომხეთის მიერ სავარაუდოდ ჩადენილი დარღვევები აზერბაიჯანის მიერ ამჟამად კონტროლირებად ტერიტორიებზე. ანგარიშში მართლაც კრიტიკულადაა ნახსენები სომხური მხარე, რა თქმა უნდა, აზერბაიჯანის ხელისუფლების წინადადებით, რადგან არცერთ ამერიკელ ელჩს არ შეუწუხებია თავი მთიანი ყარაბაღსა და უსაფრთხოების ზონაში წასვლით. ყველაფერი, რაც სომხურ მხარეს მიეწერება, ფაქტობრივად 90-იან წლებში აზერბაიჯანის მიერ გაჩაღებული ომის შედეგია.

ამასთან, აზერბაიჯანმა „ვერ დაინახა“,  თუ რა არის ნათქვამი მოხსენებაში  აზერბაიჯანული მხარის ქმედებებზე.  ამრიგად, ანგარიშში ნახსენებია ევროსაბჭოს საპარლამენტო ასამბლეის რეზოლუცია.

27 სექტემბერს მიღებულ რეზოლუციაში „სომხეთისა და აზერბაიჯანის კონფლიქტის ჰუმანიტარული შედეგები / მთიანი ყარაბაღის კონფლიქტი“, ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეამ (PACE) განაცხადა: „ხანგრძლივმა კონფლიქტმა კატასტროფული გავლენა იქონია რეგიონის კულტურულ მემკვიდრეობასა და ქონებაზე, რაზეც პასუხისმგებელია სომხეთი და აზერბაიჯანი. ევროპის საბჭოს საპარლამენტო ასამბლეამ დაგმო „ექვსკვირიანი ომის დროს კულტურული მემკვიდრეობის მიზანმიმართული დაზიანება და შუშის [მაცხოვრის ტაძრის] მიზანმიმართული დაბომბვა, აგრეთვე სხვა ეკლესიებისა და სასაფლაოების განადგურება ან დაზიანება კონფლიქტის დროს და მის შემდეგ“.

რეზოლუციაში ასევე ნათქვამია, რომ ევროსაბჭოს საპარლამენტო ასამბლეა „აგრძელებს შეშფოთებას  მრავალი სომხური ეკლესიის, მონასტრის, მათ შორის დადივანქის სამონასტრო კომპლექსის, ასევე ხაჩკქარებისა და კულტურული მემკვიდრეობის სხვა ძეგლების მომავალზე, რომლებიც აზერბაიჯანის კონტროლს დაბრუნდა“.  რეზოლუციაში წუხილია გამოთქმული, რომ აზერბაიჯანი ამ რელიგიურ მემკვიდრეობას „ალბანურს“ უწოდებს.  მთელი წლის განმავლობაში იყო მრავალი ცნობა ვანდალიზმისა და სომხური კულტურული და რელიგიური ობიექტების განადგურების შესახებ, ისევე როგორც მთავრობის მიზანმიმართული ქმედებები, რომლებიც მიზნად ისახავდა რელიგიური ადგილების სომხურ მემკვიდრეობასთან კავშირის გაწყვეტას და დამახინჯებას.

სომხური სამოციქულო ეკლესიის ეპისკოპოსის თქმით, მაისიდან მთავრობამ აკრძალა სომეხ მომლოცველებს იმ მონასტერში შესვლა, რომლებიც 2020 წლის ომის შემდეგ აზერბაიჯანის კონტროლს დაუბრუნდა. აზერბაიჯანელები ბევრ მეჩეთსა და მიზგითს ვეღარ მოინახულებენ ბრძოლის შედეგად დადებული ნაღმების გამო.

26 მაისს BBC-მ გაავრცელა ინფორმაცია, რომ სუგოვუშანში (მატაღისი) წმინდა იეღიშეს სახელობის სომხური ეკლესიიდან ჯვარი ჩამოიღეს. სომეხი ომბუდსმენის არმენ თათოიანის მიერ სოციალურ ქსელში მარტში გამოქვეყნებულ ვიდეოში ჩანს, რომ ჯარისკაცები აზერბაიჯანული და თურქული განმასხვავებელი ნიშნებით ბილწავენ ეკლესიას.

ივნისში The Art Newspaper-მა გამოაქვეყნა მოხსენება სატელიტური სურათების გამოყენებით, სადაც აღწერილია შუა საუკუნეების სომხური ეკლესიების დანგრევა აგულიშში, ნახიჩევანში.  ეკლესიები ჩანდა  1977 წლის ფოტოში,  მაგრამ  2016 და 2019 წლის ფოტოზე უკვე აღარ იყვნენ.

გაზეთი ასევე წარმოადგენს ნახიჩევანის სომხური მემკვიდრეობის განადგურებას, რომელიც ოდესღაც მოიცავდა 89 ეკლესიას, 5840 ხაჩქარს და 22000-ზე მეტ საფლავის ქვას, 1964-87 წლებში დამოუკიდებელი მკვლევარის არგამ აივაზიანის დოკუმენტების მიხედვით”, – ეს არის მოხსენების ის ნაწილი, სადაც ჩამოთვლილია აზერბაიჯანის მიერ ჩადენილი დანაშაულებები.

ნახეთ მეტი
Back to top button