მთავარიპოლიტიკა

თურქოლოგი:  თურქეთი და აზერბაიჯანი  საზღვრების განბლოკვის საკითხს  ისე იყენებენ  სომხეთთან, როგორც  ალუბალს ტორტზე   

სომეხი ოფიციალური პირების ბოლო განცხადებებით თუ ვიმსჯელებთ, ერევანში გარკვეული იმედგაცრუება გაჩნდა თურქეთთან ურთიერთობის ნორმალიზაციის პროცესთან დაკავშირებით. არმინფოს მსგავსი მოსაზრება გამოთქვა შავი ზღვა-კასპიის რეგიონის პოლიტიკური და სოციალური კვლევის ინსტიტუტის დირექტორმა,  რუსეთის მეცნიერებათა აკადემიის უფროსმა მკვლევარმა, თურქოლოგმა ვიქტორ ნადეინ-რაევსკიმ.

„პროცესის საწყის ეტაპზე სომხეთში იყო ილუზიები 44-დღიანი ომის შედეგის გამო, რომლის მიხედვითაც, მთავარი წინაპირობის – აზერბაიჯანისთვის ტერიტორიების დაბრუნების გაქრობის შემდეგ, თურქეთი წავა განბლოკვისგზით,  ერევანი იმედოვნებდა, რომ ანკარასთან ურთიერთობის დარეგულირება საშუალებას მისცემს შეასუსტოს ბაქოს გავლენა მასზე.  ეს  სტრატეგია ერევნის განცხადებებიდანაც ჩანს”, – აღნიშნა მან.

თუმცა, ანკარა  და ბაქო, თურქოლოგის თქმით, ხელმძღვანელობენ თავიანთი სტრატეგიული გათვლებით, რომლის ფარგლებშიც სომხეთთან საზღვრების განბლოკვის პროცესს მოგვარების პროცესის ზოგად ტორტზე ალუბალივით  ინარჩუნებენ. იმიტომ, რომ მათ კარგად ესმით, რომ საზღვრის გახსნით მაშინვე ვერ მიიღებენ დადებით გადაწყვეტილებას არცახის სტატუსთან და  სომხეთის ტერიტორიის გავლით კომუნიკაციებთან დაკავშირებით.

უფრო მეტიც, ნადეინ-რაევსკის თქმით, თურქეთს არ აქვს დამაჯერებელი მიზეზი სომხეთის ბლოკადის გასაგრძელებლად. ამ თვალსაზრისით, მისი აზრით, ანკარა ამ საკითხში ბაქოს პოლიტიკის ერთგვარი მძევალია. პოლიტიკა, რომელიც მიზნად ისახავს მთიანი ყარაბაღის სტატუსის საკითხის აზერბაიჯანის სასარგებლოდ გადაწყვეტას და სომხეთის ტერიტორიით ნახიჩევანამდე დერეფნის მოპოვებას.

თურქეთის ამჟამინდელი პოლიტიკის კომენტირებისას თურქოლოგმა ის ეროვნულ ინტერესებზე ორიენტირებულად შეაფასა. როგორც ნატოს ერთგული მოკავშირე და მუდმივად ცდილობს ამის ჩვენებას, მეორე მხრივ, რეჯეფ ერდოღანი არაერთხელ სცილდება ვაშინგტონის მიერ დადგენილ ყველა ზღვარს. თურქეთმა კი ერდოღანის დროს დაიწყო უფრო აქტიური პოლიტიკის გატარება, რომელიც მიმართულია დასავლეთისა და აღმოსავლეთისკენ. ამაში დიდი წვლილი შეიტანა 2016 წლის სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობამ, რომელშიც ანკარამ დაადანაშაულა ვაშინგტონი.

„დღეს თურქეთის საგარეო პოლიტიკაში არის სამი მკაფიოდ გამოხატული აქცენტი. უპირველეს ყოვლისა, პანთურქული სენტიმენტების გაღვივება ყველა თურქი ხალხის ერთიან თურანულ სახელმწიფოში გაერთიანების მიზნით. მეორე, ნეოოსმანიზმი, რომელიც გამოხატულია თურქეთის პოლიტიკური გავლენის გაზრდით იმ ქვეყნებზე, რომლებიც ოსმალეთის იმპერიის შემადგენლობაში შედიოდნენ და ბოლოს გეოპოლიტიკური გავლენის გაძლიერება რელიგიური ფაქტორის, ისლამიზმის მეშვეობით“, – შეაჯამა თურქოლოგმა.

ნახეთ მეტი
Back to top button