მთავარიპოლიტიკა

რუსეთის პასუხი სრ-ს დააკმაყოფილებდა, აზერბაიჯანის ჯარები სრ ტერიტორიაზე რომ არ ყოფილიყვნენ. რეალურ ნაბიჯებს ველით. არმენ გრიგორიანი

უკვე ცნობილია, რომ უახლოეს დღეებში აშშ-ში გაიმართება შეხვედრა სომხეთისა და აზერბაიჯანის საგარეო საქმეთა მინისტრების დონეზე, სახელმწიფო მდივნის ბლინკენის შუამავლობით, მაგრამ მანამდე საზოგადოებას აინტერესებს, რატომ ვერ შეძლო რუსეთის პრეზიდენტმა სოჭში საკუთარი წინადადებების დაცვა, რომელთაგან მთავარი, ალბათ სამშვიდობო შეთანხმებაში მთიანი ყარაბაღის შესახებ შენიშვნის გაკეთებაა, სტატუსის სამომავლოდ დატოვების დათქმით. ერევანმა მიიღო მოსკოვის ყველა წინადადება, მაგრამ ვლადიმერ პუტინმა ვერ შეძლო.

სრ უსაფრთხოების საბჭოს მდივანი არმენ გრიგორიანი Factor TV-სთვის მიცემულ ინტერვიუში ამბობს, რომ ერევანი ცდილობდა მხარი დაეჭირა რუსეთის წინადადებებისთვის, როცა ცნობილი იყო სოჭის შეხვედრის თარიღი და ფორმდებოდა პაკეტი. „ჩვენ რამდენჯერმე ვცადეთ რათა მკაფიოდ აღნიშნულიყო რუსული წინადადებების პაკეტი, რომელშიც ასევე იყო ნახსენები მთიანი ყარაბაღის პრობლემა. რა თქმა უნდა, ადრე რუსული მხარე გვპირდებოდა, რომ ასე მოხდებოდა, მაგრამ ასე არ მოხდა.

სხვათა შორის, რაც შეეხება სამშვიდობოების განლაგებას, გვინდოდა მკაფიოდ აღნიშნულიყო, რომ სამშვიდობოები განლაგდებიან მთიან ყარაბაღში, მაგრამ ისე მოხდა, რომ ეს არ იქნა შეტანილი საბოლოო განცხადებაში. ჩვენ გავაგრძელებთ მუშაობას რუსეთის ფედერაციასთან და ვეცდებით ამ მიმართულებით მივაღწიოთ შედეგებს. პრემიერ-მინისტრმა განაცხადა, რომ მზად ვართ ხელი მოვაწეროთ სამშვიდობოების ყოფნის 15, 20 ან ნებისმიერი სხვა წლით გახანგრძლივებას. როგორც ჩანს, რუსულ მხარეს აქვს აღქმა, რომ ღირს ამ მიმართულებით მუშაობა და გადაწყვეტილებების მოძიება“, – განაცხადა სრ უსაფრთხოების საბჭოს მდივანმა.

დაჰპირდა თუ არა რუსეთი, რომ გააგრძელებს აზერბაიჯანთან მუშაობას, რათა რუსეთის წინადადებების მე-15 პუნქტი განხორციელდეს? საუბარია მთიანი ყარაბაღის სტატუსის მომავლისთვის დატოვებაზე. „მოლაპარაკებები არის არა დაპირებების, არამედ მიდგომების განხილვა. სრ-ამ წარმოადგინა თავისი მიდგომები და მოელის, რომ რუსული მხარე შეეცდება იმუშაოს ისე, რომ ისინი რეალობად იქცეს. რუსულმა მხარემ საჯაროდ განაცხადა, რომ აქვს კარგი წინადადებები სომხური მხარისთვის და სომხეთი სრულად უჭერს მხარს ამ დღის წესრიგს. რუსეთის ფედერაციის ამოცანაა ეს წინადადებები რეალობად აქციოს. ძალიან მნიშვნელოვანია გვესმოდეს, რომ წინადადებები ერთია, მათი რეალობად ქცევა – მეორე“, – უპასუხა არმენ გრიგორიანმა.

სომხეთის ტერიტორიის დაახლოებით 130 კვადრატული კილომეტრი აზერბაიჯანის მიერ 2021-2022 წლებში იყო ოკუპირებული. რა პასუხები მიიღო სრ-ამ რუსეთის ფედერაციისა და კუხო-სგან, რომელსაც წერილობით მიმართა სამხედრო დახმარების მოთხოვნით? არმენ გრიგორიანი აღნიშნავს, რომ კუხო-დან სათანადო რეაგირება არ არსებობს. „სომხების მოთხოვნა კუხო-სგან კვლავაც არის ის, რომ ისინი დაეხმარონ სომხეთის რესპუბლიკას აზერბაიჯანული სამხედროების გაყვანაში სომხეთის რესპუბლიკის სუვერენული ტერიტორიიდან“. თუმცა, როცა მოსკოვში არ მიიღება სრ ტერიტორიის ოკუპაციის ფაქტი, შეფასებაც კი არ ხდება და, მაგალითად, გიუმრის რუსული სამხედრო ბაზის ჯარები არ გადაადგილდებიან სრ-ის მხარდასაჭერად, ჩნდება ეჭვი, რომ რუსეთსაც აქვს ინტერესები აზერბაიჯანის აგრესიიდან სრ-ის წინააღმდეგ, მაგალითად, იმის მიღწევა, რომ სრ-ამ  უზრუნველყოს დერეფნის ლოგიკის მქონე გზა, რომელსაც რუსეთის ფედერაციის ძალები დაიცავენ. მოქალაქეები მსგავს ეჭვებს გამოთქვამენ.

Factor TV-ს ამ კითხვაზე არმენ გრიგორიანმა განაცხადა: „ბუნებრივია, სომხეთი არასოდეს მისცემს დერეფანს, ვიცოდით, რომ ბოლო აგრესიის ერთ-ერთი მიზეზი არის ის, რომ სომხეთი უარს ამბობს დერეფნის მიწოდებაზე და ისინი ცდილობენ სომხეთზე სამხედრო ძალით მოახდინონ ზეწოლა, რათა სომხეთმა გადადგას ასეთი ნაბიჯები. მაგრამ როგორც აღვნიშნეთ, დერეფნის ლოგიკაზე დაფუძნებული ნებისმიერი გარიგება ჩვენთვის წითელი ხაზია და ჩვენ არ გადავდგამთ მსგავს ნაბიჯს, რა ზეწოლაც არ უნდა შეეცადონ ჩვენზე. სწორედ ამიტომ ვმუშაობთ სხვა პარტნიორებთან, რათა დაგვეხმარონ მსგავსი სიტუაციის პრობლემების გადაჭრაში. სხვათა შორის, ჩვენ ამ საკითხებს საჯაროდ თუ არა საჯაროდ ვაყენებთ რუსეთის ფედერაციის კოლეგების წინაშე“.

აკმაყოფილებს თუ არა რუსეთის ფედერაციის პასუხი სრ-ს? კითხვაზე პასუხის გაცემისას  სრ უს მდივანი აღნიშნავს: „მე დამაკმაყოფილებდა, აზერბაიჯანის ჯარები სომხეთის რესპუბლიკის სუვერენულ ტერიტორიაზე რომ არ ყოფილიყვნენ“. დავინტერესდით, რას აკეთებს სომხეთში მდებარე რუსული სამხედრო ბაზა, რომელსაც აქვს ვალდებულება დაიცვას სომხეთის მთელი ტერიტორია გარე აგრესიისგან. „ეს ასევე კეთდება სხვა ორმხრივი ხელშეკრულებების ფარგლებში. და ჩვენ ვაგრძელებთ ამ საკითხის წამოწევას. ეს საკითხი დღის წესრიგში დგას და ჩვენ კვლავაც ველით რეალურ ნაბიჯებს სომხეთის ტერიტორიიდან აზერბაიჯანული ჯარების გაყვანის მიმართულებით“.

რობერტ ანანიანი

ნახეთ მეტი
Back to top button