ანალიტიკა

მოსკოვი “კარიბის კრიზისს” ამზადებს. ანალიტიკოსი

აშშ და გერმანია უკრაინის შეიარაღებას აცხადებენ, ნატოს გენერალური მდივანი სტოლტენბერგი აცხადებს, რომ უკრაინას კვლავ შეუძლია დაამარცხოს რუსეთი, მაგრამ მხოლოდ ჩრდილოატლანტიკური ალიანსის მხარდაჭერის გაგრძელების პირობებში. თუმცა რუსეთის პრეზიდენტი პუტინი აფრთხილებს შეერთებულ შტატებს, რომ მზადაა შეიარაღოს ქვეყნის მტრები ასიმეტრიული დარტყმის მიზნით. სად წავიდა რუსეთ-უკრაინის ომი? თემაზე ექსპერტებმა „რადიოლურს“ ანალიზები წარუდგინეს.

რუსეთ-უკრაინის ომში მოსაგებად მოსკოვი ცდილობს დაძაბულობა “კარიბის ზღვის კრიზისამდე” აწიოს, – აცხადებს “რადიოლურთან” საუბარში პოლიტოლოგი ჰაიკ აივაზიანი.

„რუსეთის ფედერაცია „კარიბის კრიზისს“ ამწიფებს. არ ვიცი, ახლოს არის თუ შორს, მაგრამ რუსეთის გამარჯვების ერთადერთი გზაა, სხვა გზა არ არსებობს. მხოლოდ ბირთვული კრიზისის შემთხვევაში დათანხმდება აშშ დათმობებზე, თორემ გამოდის, რომ ისინი სხედან ოკეანის გაღმა და არაფერი ემუქრება მათ ქვეყნებს და იარაღს აწვდიან უკრაინას“.

პუტინმა, თავის მხრივ, განაცხადა, რომ რუსეთი მზადაა შეიარაღოს შეერთებული შტატების მტრები, როგორც „ასიმეტრიული პასუხი“ უკრაინას რუსეთის ტერიტორიაზე თავდასხმის ნებაზე. ცნობილია, რომ ამ მიზნით აშშ უკრაინას აწვდიდა იარაღს, მაგრამ პუტინის განცხადების შემდეგ აშშ-ის პრეზიდენტმა ჯო ბაიდენმა ცხადყო, რომ კიევისთვის მიწოდებული ამერიკული იარაღი მოსკოვსა და ზოგადად რუსეთზე თავდასხმაზე არ გამოიყენებენ.

„ასიმეტრიული ნიშნავს, რომ პასუხი იქნება არა მხოლოდ იმ ტერიტორიის მიმართულებით, საიდანაც რაკეტები გაშვებულია, არამედ მათთან მიმართებაშიც, ვინც იარაღს, რაკეტებს უზრუნველყოფს – შეერთებული შტატები და სხვა ქვეყნები. რუსეთის ფედერაციის ხელმძღვანელმა კარგად იცის, რომ ეს არის გზა. ნატო კი თვლის, რომ კონფლიქტი დიდხანს გაგრძელდება და რუსეთი ამოიწურება, მაგრამ „კარიბის კრიზისის“ შემთხვევაში ნატოს ყველა განცხადება ერთბაშად გაუქმდება. დასავლეთი ცდილობს ისე მოიქცეს, რომ საქმემ „კარიბის კრიზისამდე“ არ მიაღწიოს, მაგრამ ვფიქრობ, ეს გარდაუვალია“.

რუსეთთან ომში დასავლეთისთვის ერთადერთი საშიშროება შეიძლება იყოს სტრატეგიული ბირთვული იარაღის გამოყენება, ამიტომ შეერთებული შტატები და ევროპა უკრაინის შეიარაღებაში ცდილობენ რუსეთის დასუსტებას დამქანცველი კონფლიქტით და არა თუ სიტუაციის გამწვავება ესკალაციამდე, რომ “კარიბის კრიზისი” “მომწიფდეს, დარწმუნებულია პოლიტოლოგი ჰაიკ აივაზიანი.

კარიბის კრიზისი დაიწყო 1962 წელს, ცივი ომის დროს აშშ-სსრკ-ს დაპირისპირების მწვავე ეტაპზე, როდესაც აშშ-ის რაკეტები განლაგდა თურქეთში, რის შემდეგაც საბჭოთა კავშირმა კუბას მიაწოდა ბირთვული სარაკეტო სისტემები, რომლებიც ვაშინგტონს ერთ საათში მიაღწევდნენ.

მსოფლიო ბირთვული ომისკენ მიდიოდა. საბჭოთა საჰაერო თავდაცვის სარაკეტო სისტემამ კუბაში ჩამოაგდო ამერიკული სადაზვერვო თვითმფრინავი U-2. მწვავე დაძაბულობის მიუხედავად, აშშ-ის მაშინდელმა პრეზიდენტმა კენედიმ უარი თქვა კუბაზე შეჭრაზე და თურქეთიდან ბირთვული რაკეტები გაიყვანა. საბჭოთა კავშირმაც კუბას რაკეტები ამოიღო.

„თუ რუსეთი დაემუქრება ამერიკულ ქალაქებს სტრატეგიული ბირთვული იარაღით, როგორც ამას საბჭოთა კავშირი აკეთებდა, მაშინ ეს დახმარება შეჩერდება და  ორი-სამი თვის შემდეგ მოხდება უკრაინის კაპიტულაცია“.

საერთაშორისო ექსპერტი დავით კარაპეტიანი დარწმუნებულია, რომ მოსკოვი უყოყმანოდ უპასუხებს დასავლეთს, თუ რუსეთზე საშუალო და შორ მანძილზე ბალისტიკური რაკეტებით დარტყმას განახორცვიელებენ.

„თუ მოხდება შეტევა რუსეთის ფედერაციის სუვერენულ ტერიტორიაზე საშუალო და შორ მანძილზე ბალისტიკური რაკეტებით, განადგურებით, მე ვფიქრობ, რომ ბირთვული იარაღის გამოყენებაში ნაწილობრივ უკრაინის იმ ტერიტორიებზე, საიდანაც რაკეტები იქნა გაშვებული, როგორც კონტრშეტევა, დემონსტრაციულად, რუსეთის ფედერაცია არ იქნება შეზღუდული“.

საერთაშორისო ექსპერტის დაკვირვებით, დღეს სიტუაციის მკაფიოდ შეფასება შეუძლებელია, რადგან უკრაინული მხარე თავის წარმატებებზე წერს, რუსული მხარე – თავისას. თუმცა რუსეთის მიზანი გასაგებია.

ჩვენ ვიცით, რომ რუსეთმა დაისახა ახალი ტერიტორიების ოკუპაცია და ამით ზეწოლა, რათა პოლიტიკური გადაწყვეტილება მიღებულ იქნას, თუ არა შეთანხმების მიღწევა, მაშინ დაჯდეს რუსეთთან მოლაპარაკების მაგიდასთან, რაც რუსეთმა არაერთხელ შესთავაზა“.

პოლიტოლოგ ჰაიკ აივაზიანს გაუჭირდა სავარაუდო თარიღების დაზუსტება, თუ როდის მიაღწევს ვითარება პიკს, მაგრამ მან გაიხსენა რუსეთის თავდაცვის ყოფილი მინისტრის შოიგუს განცხადება, რომ არსებობს 2025 წელს ომის დასრულების განზრახვა.

სიტუაციის სერიოზული შედეგების გაცნობიერებით, საფრანგეთის პრეზიდენტი მაკრონი აფრთხილებს უკრაინის რუსეთისგან დაცვის მხარდაჭერის შესუსტების შესახებ და ცხადყოფს, რომ მშვიდობა არ არის კაპიტულაცია.

მშვიდობა ნიშნავს ქვეყნისთვის საზღვრებისა და სუვერენიტეტის დაცვის შესაძლებლობის მიცემას.

ნახეთ მეტი
Back to top button