სომხეთი და გაერთიანებული სამეფო შეთანხმდნენ, რომ ურთიერთობები სტრატეგიული პარტნიორობის დონეზე აიყვანონ

2025 წლის 26 აგვისტოს, სომხეთის რესპუბლიკის საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილემ ვაჰან კოსტანიანმა და გაერთიანებული სამეფოს ევროპის, ჩრდილოეთ ამერიკისა და საზღვარგარეთის ტერიტორიების სახელმწიფო მდივანმა სტივენ დაუტიმ ერევანში სომხეთ-გაერთიანებული სამეფოს სტრატეგიული დიალოგის მეორე ეტაპი  გამართეს. ამის შესახებ NEWS.am-ს საგარეო საქმეთა სამინისტრომ აცნობა.

2023 წელს ლონდონში გამართული სტრატეგიული დიალოგის პირველი შეხვედრის საფუძველზე, ორივე მხარემ შეაფასა მიღწეული პროგრესი და კიდევ ერთხელ დაადასტურა რეგულარული მაღალი დონის კონტაქტების მნიშვნელობა სომხეთ-გაერთიანებული სამეფოს ორმხრივი პარტნიორობის შემდგომი გაძლიერებისა და გაფართოებისთვის.

მხარეებმა კიდევ ერთხელ დაადასტურეს თავიანთი მტკიცე ერთგულება დემოკრატიის, კანონის უზენაესობისა და ადამიანის ფუნდამენტური უფლებების დაცვის მიმართ რეგიონულ და გლობალურ დონეზე, რაც დაფუძნებულია საერთო ღირებულებების, საერთაშორისო სამართლის, დემოკრატიული პრინციპებისა და წესებზე დაფუძნებული საერთაშორისო წესრიგის პატივისცემაზე.

სომხურმა მხარემ წარმოადგინა ქვეყანაში მიმდინარე დემოკრატიული ტრანსფორმაციები, მათ შორის დემოკრატიის გაძლიერების, კანონის უზენაესობის ხელშეწყობის, ადამიანის უფლებების დაცვისა და კორუფციის წინააღმდეგ ბრძოლის ზომების გაფართოების მცდელობები. გაერთიანებულმა სამეფომ მაღალი შეფასება მისცა სომხეთის პროგრესს და კიდევ ერთხელ დაადასტურა მხარდაჭერა ზემოაღნიშნული რეფორმების გაგრძელების მიმართ.

მხარეები შეთანხმდნენ ურთიერთობების სტრატეგიული პარტნიორობის დონეზე ამაღლებაზე. მხარეებმა განიხილეს უსაფრთხოებისა და თავდაცვის სექტორებში თანამშრომლობის გაფართოება, მათ შორის სამომავლო მაღალი დონის კონტაქტები, თავდაცვის საკითხებზე სამხედრო ატაშეების გაცვლა და კიბერუსაფრთხოებისა და ჰიბრიდული საფრთხეების წინააღმდეგ ბრძოლის სფეროებში უფრო მჭიდრო თანამშრომლობა.

ურთიერთობების დონის ამაღლების კონტექსტში, ორივე მხარემ ხაზი გაუსვა ეკონომიკური თანამშრომლობის გაღრმავების გაგრძელების მნიშვნელობას. მხარეებმა გამოთქვეს განზრახვა, გააღრმავონ ბიზნეს კავშირები და ხელი შეუწყონ ეკონომიკურ ზრდას თანამშრომლობის გზით, მათ შორის, სომხეთის ინკლუზიური ეკონომიკური განვითარების, რეფორმებისა და დივერსიფიკაციის მხარდაჭერით, საერთაშორისო ფინანსურ ინსტიტუტებთან თანამშრომლობით. მხარეებმა განიხილეს სომხეთ-დიდი ბრიტანეთის ყოვლისმომცველი და გაძლიერებული პარტნიორობის შეთანხმება. სომხეთმა ხაზი გაუსვა დიდი ბრიტანეთის ექსპორტის დაფინანსების მექანიზმის პოტენციალს ვაჭრობისა და ინვესტიციების ხელშეწყობის კუთხით.

მხარეებმა ასევე მიესალმნენ ხალხთაშორისი კონტაქტების ზრდას და ხაზი გაუსვეს პროფესიული გაცვლის, განათლებისა და კულტურის სფეროებში შემდგომი თანამშრომლობის მნიშვნელობას.

რეგიონულ და საერთაშორისო საკითხებზე საუბრისას, მხარეებმა გაცვალეს მოსაზრებები ძირითად მოვლენებზე, მათ შორის ახლო აღმოსავლეთში არსებულ ვითარებაზე. განსაკუთრებული ყურადღება დაეთმო სამხრეთ კავკასიას. გაერთიანებულმა სამეფომ მიესალმა სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის ვაშინგტონში ცოტა ხნის წინ მიღწეულ შეთანხმებებს და ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ისინი წარმოადგენს გადამწყვეტ ნაბიჯებს სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის ურთიერთობების სრული ნორმალიზაციისკენ, რომელიც დაფუძნებულია ერთმანეთის სუვერენიტეტის, ტერიტორიული მთლიანობისა და საერთაშორისოდ აღიარებული საზღვრების ურღვევობის ორმხრივ აღიარებაზე, 1991 წლის ალმატის დეკლარაციის შესაბამისად.

მხარეებმა კიდევ ერთხელ დაადასტურეს სომხეთსა და აზერბაიჯანს შორის საკომუნიკაციო არხების გახსნის მნიშვნელობა რეგიონში და მიმდებარე ტერიტორიებზე მშვიდობის, სტაბილურობისა და კეთილდღეობის ხელშეწყობის მიზნით, რომელიც დაფუძნებულია ორმხრივობაზე, ასევე სახელმწიფოების სუვერენიტეტის, ტერიტორიული მთლიანობისა და იურისდიქციის პატივისცემაზე. ასევე განიხილეს „მშვიდობის გზაჯვარედინის“ ინიციატივა, როგორც რეგიონული კავშირისა და ეკონომიკური თანამშრომლობის გაფართოების პლატფორმა.

მომავალი ღონისძიებების კონტექსტში, მხარეებმა განიხილეს ორი მნიშვნელოვანი საერთაშორისო ღონისძიება, რომელიც 2026 წელს სომხეთში გაიმართება: ევროპის პოლიტიკური საზოგადოების სამიტი და ბიოლოგიური მრავალფეროვნების შესახებ კონვენციის მხარეთა მე-17 კონფერენცია (COP17). გაერთიანებულმა სამეფომ გამოთქვა მზადყოფნა, მხარი დაუჭიროს სომხეთს COP17-ის ეფექტურად ორგანიზებაში, რათა უზრუნველყოფილი იყოს მკაფიო და მნიშვნელოვანი შედეგები.

დიალოგი დასრულდა ორმხრივი ურთიერთობების გაღრმავებისა და მჭიდრო თანამშრომლობის გაფართოების ერთობლივი ვალდებულების კიდევ ერთხელ დადასტურებით, სომხეთის რესპუბლიკასა და გაერთიანებულ სამეფოს შორის სტრატეგიული პარტნიორობის დამყარების გზით.