რუსეთი „ჩამოგდებული პილოტია“ – სომეხი ექსპერტი მოსკოვის წარუმატებელ პოლიტიკაზე სომხეთსა და აზერბაიჯანში
დიახ, რუსეთი „ჩამოგდებული პილოტია“. ის აღარ არის უსაფრთხოების მონოპოლისტი სამხრეთ კავკასიაში. ეს განაცხადა პოლიტოლოგმა ალექსანდრე ისკანდარიანმა გორჩაՑოვის ფონდის მიერ ერევანში 26 თებერვალს ორგანიზებული საერთაშორისო ანალიტიკური პროგრამის „ევრაზიული დიალოგი-სომხეთი“ პრეზენტაციაზე.
ექსპერტის თქმით, აღსანიშნავია, რომ ასეთი მოსაზრება არსებობს არა მხოლოდ სომხეთში ან, ვთქვათ, ბალტიისპირეთის ქვეყნებსა და უკრაინაში, არამედ მთელ პოსტსაბჭოთა სივრცეში, მათ შორის თავად რუსეთში. „არსებობს თეზისი, რომ ის, რაც ხდება, ზოგადად კანონზომიერებაა და ასეთი თეზისი არა მხოლოდ სომხეთში იჩენს თავს“, – თქვა ისკანდარიანმა.
მან ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ის, რაც ახლა სომხეთში ხდება, 2020-2024 წლების შედეგია. „ვფიქრობ, რომ ეს წლები წინა წლის გარეშე შეუძლებელი იქნებოდა. ვგულისხმობ როგორც სომხების გამანადგურებელ დამარცხებას 2020 წლის ომში, ასევე რუსეთ-უკრაინის ომის დაწყებას და პოსტსაბჭოთა სივრცეში სიტუაციის ცვლილებას“.
ამავდროულად, მან კონკრეტულად ყურადღება გაამახვილა მთიანი ყარაბაღის მოვლენებზე. ისკანდარიანის თქმით, მთიანი ყარაბაღის დაკარგვამ ფაქტობრივად წაართვა რუსეთი გავლენას სომხეთსა და აზერბაიჯანზე, რომლებსაც ექსპერტი „სიამის ტყუპებს“ შეადარა.
პოლიტოლოგმა აღნიშნა, რომ აზერბაიჯანის ხელმძღვანელობის მაგიდაზე ახლა ერთის ნაცვლად ორი ტელეფონია. ერთი მათგანი ინარჩუნებს კონტაქტს მოსკოვთან, ხოლო მეორე – თურქეთთან. დღეს კი აშკარაა, ვის ზარს ითვალისწინებენ ბაქოში.
ისკანდარიანი დარწმუნებულია, რომ წარსულს ჩაბარდა დრო, როდესაც მოსკოვიდან მხოლოდ ერთი ზარით შეიძლებოდა სამხრეთ კავკასიაში საომარი მოქმედებების აქტიური ფაზის შეჩერება. ახლა სიტუაცია განსხვავებულია. მან, ფაქტობრივად, მოუწოდა არსებული რეალობის გათვალისწინებისა და სომხეთის პოლიტიკური ხელმძღვანელობის ზოგიერთი ნაბიჯის გაგებით მიდგომისკენ, რომელსაც, პრაქტიკაში, სხვა გამოსავალი არ აქვს. დასძინა, რომ რეგიონში სომხეთის მთავარი მოკავშირე თამაშიდან გამოვარდა. შესაბამისად, სომხეთს უსაფრთხოების მთავარი მექანიზმი და წყარო ჩამოერთვა.
„2022 წელს სომხეთს რუსეთის ფედერაციისგან იარაღის მიღების შესაძლებლობა ჩამოერთვა. რისკები ისეთივე სერიოზულია, როგორც არასდროს. ჯოხებით ბრძოლა კი – არც ისე კარგად მუშაობს“, – აღნიშნა ექსპერტმა.
ზემოაღნიშნულიდან გამომდინარე, ექსპერტმა შესთავაზა რუსეთს ყურადღება მიექცია შესაძლო ორმხრივი თანამშრომლობის სხვა სფეროებისთვის. მაგალითად, კულტურული და ეკონომიკური კომპონენტებისთვის.
