პოლიტიკა

საერთაშორისო მედიის კომენტარი აზერბაიჯანის საპრეზიდენტო არჩევნებზე

France 24 წერს: ნავთობით მდიდარი ქვეყნის მთავარმა ოპოზიციურმა პარტიებმა ბოიკოტი გამოუცხადეს კენჭისყრას, რომელსაც ოპოზიციის ერთ-ერთმა ლიდერმა, ალი კარიმლიმ პარტია სახალხო ფრონტიდან უწოდა “დემოკრატიის იმიტაცია”. კენჭისყრაში მონაწილე ექვსი სხვა კანდიდატი ნაკლებად ცნობილი იყო და ადიდებდნენ ალიევს, როგორც დიდ სახელმწიფო მოღვაწეს და მთავარსარდალს. ალიევის გამარჯვება წინასწარი გადაწყვეტილი იყო, განაცხადა დამოუკიდებელმა ანალიტიკოსმა გია ნოდიამ კავკასიის სტრატეგიული კვლევების ცენტრიდან. ამ არჩევნებში „არ იყო არავიტარი ინტრიგა, ყოველგვარი კონკურენციის ნიშნების გარეშე“. აზერბაიჯანის ხელისუფლებამ გააძლიერა ზეწოლა დამოუკიდებელ მედიაზე ბოლო თვეების განმავლობაში და დააკავა რამდენიმე კრიტიკოსი ჟურნალისტი, რომლებმაც ამხილეს მაღალი დონის მექრთამეობები.

ABC News წერს: აზერბაიჯანის ორმა მთავარმა ოპოზიციურმა პარტიამ, მუსავატმა და აზერბაიჯანის სახალხო ფრონტმა, კენჭისყრაში მონაწილეობა არ მიიღეს და ოპოზიციის ზოგიერთმა წევრმა განაცხადა, რომ ოთხშაბათის კენჭისყრა შესაძლოა გაყალბებული ყოფილიყო. მუსავატის ლიდერმა არიფ ჰაჯილიმ Associated Press-ს განუცხადა, რომ პარტია არ მიიღებს მონაწილეობას არჩევნებში, რადგან ისინი არადემოკრატიულია. სახალხო ფრონტის ლიდერმა ალი კარიმლიმ განაცხადა, რომ ვადამდელი არჩევნების გამართვა საჯარო დებატების გარეშე აჩვენებს, რომ ხელისუფლებას ეშინია პოლიტიკური კონკურენციის.

Freedom House-ის მონაცემების მიხედვით, Politico წერს: აზერბაიჯანი მსოფლიოში ყველაზე ნაკლებად თავისუფალ ქვეყნებს შორისაა და „არჩევნები საერთაშორისო დამკვირვებლების მიერ 1990-იანი წლების დასაწყისიდან არ ითვლებოდა სანდო და კონკურენტუნარიანად“. სულ მცირე 13 დამოუკიდებელი ჟურნალისტი კენჭისყრის წინ დააკავეს და დაპატიმრებების ტალღამ ოპოზიციის მოღვაწეები და კრიტიკოსი აკადემიკოსები ციხეში გაგზავნა. ამ კვირის დასაწყისში Amnesty International-მა გააფრთხილა აზერბაიჯანში „სამოქალაქო საზოგადოებასა და კანონის უზენაესობაზე ფართო და კოორდინირებული თავდასხმის შესახებ“. ქვეყანაში ოპოზიციის აქტივისტებმა გამოაქვეყნეს გადაუმოწმებელი ვიდეოები, სადაც ასახულია ჩხუბი საარჩევნო უბნის მუშაკებსა და დამკვირვებლებს,  აგრეთვე იმ პირებს შორის, რომლებიც, სავარაუდოდ, არაერთხელ აძლევდნენ ხმას.

Associated Press წერს: არ არსებობს ლიმიტი ალიევის არჩევის ვადების რაოდენობაზე და არ ყოფილა რეალური წინააღმდეგობა ექვსი სხვა კანდიდატისგან, რომელთაგან ზოგიერთი ადრე საჯაროდ ადიდებდა მას. ალიევის ხელისუფლებაში ყოფნის პერიოდი აღინიშნა მზარდი მკაცრი კანონების შემოღებით, რომლებიც ზღუდავენ პოლიტიკურ დებატებს და აპატიმრებენ ოპოზიციური მოღვაწეებსა და დამოუკიდებელ ჟურნალისტებს, მათ შორის საპრეზიდენტო არჩევნების წინ.

Eurasianet წერს: აზერბაიჯანის საპრეზიდენტო არჩევნებს სრულიად პროგნოზირებადი შედეგი უნდა მოჰყვეს – მოქმედი პრეზიდენტის ილჰამ ალიევის ხმამაღალი გამარჯვება ყალბი კონკურენტების ჯგუფზე. მოსალოდნელი იყო, რომ ათეულობით საარჩევნო უბანზე იგივე ძველი მეთოდებით გაყალბების ფართოდ გავრცელებული მტკიცებულება იყო. ერთ-ერთი ასეთი მეთოდია კარუსელური ხმის მიცემა: ერთსა და იმავე ამომრჩეველს უფლება აქვს ხმის მიცემა რამდენიმე უბანზე. დღევანდელ კადრებში ჩანს, რომ ერთი და იგივე ხალხი გამოცხადდა და ხმას აძლევდა დედაქალაქ ბაქოს სხვადასხვა საარჩევნო უბანზე. კიდევ ერთი მეთოდი – ბიულეტენების ჩაყრა – დაფიქსირდა ვიდეო კამერებზე. ორ კადრში ნაჩვენებია საუბნო საარჩევნო კომისიის წევრები, რომლებიც რამდენიმე ბიულეტენს ყრიან ყუთებში. საარჩევნო უბნებზე დამონტაჟებული კამერები მიზნად ისახავს საზოგადოებას არჩევნებზე დაკვირვების საშუალებას ცენტრალური საარჩევნო კომისიის (ცესკო) ვებგვერდზე. მაგრამ ისინი ქვეყნის მასშტაბით 6300 საარჩევნო უბნიდან მხოლოდ 1000-ში იყო დაყენებული. ადგილზე მყოფმა ჟურნალისტებმა ასევე განაცხადეს, რომ უბანზე და მის მიმდებარედ პრობლემები იყო ინტერნეტთან დაკავშირებით.

ნახეთ მეტი
Back to top button