მთავარიპოლიტიკა

მშვიდობა დამყარდება მაშინ, როცა ერევანსა და ბაქოს შორის  სამხედრო ძალების ბალანსი იქნება  –  პოლიტოლოგი

პრემიერ-მინისტრი ნიკოლ ფაშინიანი 3-5 ოქტომბერს სამუშაო ვიზიტით საფრანგეთში დაჰყოფს ფრანკოფონიის საერთაშორისო ორგანიზაციის მორიგი სამიტში მონაწილეობის მისაღებად.

ექსპერტების შეფასებით, შეხვედრებზე პრიორიტეტული სამხედრო სტრატეგიის საკითხები იქნება, თუმცა შესაძლოა ოფიციალურ მესიჯებში არ იყოს აღნიშნული.

რეგიონში დარღვეული სამხედრო ბალანსის პირობებში საფრანგეთიდან იარაღის მოპოვება ყველაზე მნიშვნელოვანი გარემოებაა, რომელზეც ყურადღება უნდა გამახვილდეს სომხურ-საფრანგეთის ურთიერთობებზე საუბრისას, ამბობს პოლიტოლოგი არა პოღოსიანი.

„საკმაოდ მნიშვნელოვანია, რომ სომხეთი დასავლეთიდან იღებს მოწინავე, უფრო თანამედროვე იარაღს. ბუნებრივია, იმ ფასებთან შედარებით, რომლითაც სომხეთი ჩვეულებრივ იძენს იარაღს, ფრანგული იარაღი და შეიარაღება ძვირია ღირებულების თვალსაზრისით, მაგრამ თუ შევადარებთ მათ ფუნქციურ შესაძლებლობებს, ისინი ძალზე მნიშვნელოვანია, განსაკუთრებით სომხეთის შეიარაღებული ძალების მოდერნიზაციის თვალსაზრისით. ეს თანამშრომლობა ასევე არის შესაძლებლობა სომხეთისთვის, მოახდინოს დივერსიფიცირებული იარაღის იმპორტი, რაც უაღრესად მნიშვნელოვანია საომარ ან ნახევრად ომის მდგომარეობაში მყოფი სახელმწიფოებისთვის“.

ფრანკოფონიის საერთაშორისო ორგანიზაციის რეგულარულ სამიტში მონაწილეობის გარდა, ნიკოლ ფაშინიანს შეხვედრები ჰქონდა საფრანგეთის პრეზიდენტ ემანუელ მაკრონთან და პრემიერ-მინისტრ მიშელ ბარნიესთან. საერთაშორისო ექსპერტი დავით კარაპეტიანი დარწმუნებულია, რომ ამ შეხვედრებზე სამხედრო თანამშრომლობის საკითხი განიხილებოდა.

„ის, რომ საუბარი იქნება სამხედრო თანამშრომლობაზე, დარწმუნებული ვარ, ამაზე არაერთხელ იყო მინიშნება, უფრო მეტიც, ოფიციალური მონაცემებით, საფრანგეთიდან უკვე შევიძინეთ გარკვეული იარაღი და სამხედრო ტექნიკა. ვფიქრობ, ჩვენ გვაქვს სამხედრო-სტრატეგიული ურთიერთობების უფრო მაღალ დონეზე გაფართოების პოტენციალი“.

თუმცა, საერთაშორისო ექსპერტი აღნიშნავს, რომ შეთანხმების მიღწევის შემთხვევაშიც კი, ოფიციალურ ანგარიშებში შეიძლება არც იყოს ამის ხსენება. სამხედრო თანამშრომლობის საიდუმლოებას ხაზს უსვამს პოლიტოლოგი არა პოღოსიანიც და დასძენს:

„შესაძლებელია რეალური სამშვიდობო შეთანხმების დადება იმ შემთხვევაში, თუ ბაქო დარწმუნდება, რომ სომხეთისთვის ძალის მეთოდების გამოყენებით დათმობების იძულება აღარ არის შესაძლებელი, რაც უბიძგებს ბაქოს რეალურად იფიქროს მშვიდობაზე.

სომხეთმა და საფრანგეთმა სამხედრო სფეროში თანამშრომლობის შესახებ ხელშეკრულებები ზუსტად ერთი წლის წინ გააფორმეს, რასაც მოჰყვა ინფორმაცია ფრანგული “ბასტიონების” სომხეთისთვის  გადაცემის შესახებ. სომხეთისთვის ფინანსური ჰაუბიცების მიწოდების შესახებ ფრანგული პერიოდული „ფიგარო“ ოთხი თვის წინ წერდა. მაშინ საუბარი იყო „სესარ“ საარტილერიო სისტემების შესყიდვის ხელშეკრულებაზე და არა მარტო.

აღინიშნა, რომ სომხეთს რაკეტები და რადარები მიეწოდება. აზერბაიჯანი ძალიან მტკივნეულად რეაგირებს ამ თანამშრომლობაზე, პარიზის წინააღმდეგ გარკვეული პროცესებიც კი დაიწყო. ბაქოში შეიქმნა „ბაქოს ინიციატივების ცენტრი“, რომლის მიზანია საფრანგეთის სამფლობელოებში სეპარატისტული განწყობებისა და მოძრაობების გამომუშავება, საფრანგეთის შიდა სტაბილურობის შელახვის მიზნით. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ბაქო ცდილობს საფრანგეთის წინააღმდეგ ჰიბრიდული ომის წარმოებას. თუ ამ ყველაფერს გავაერთიანებთ, გამოდის, რომ საფრანგეთი სომხეთთან ურთიერთობის ყველაზე მეტად ღირებულ  ეტაპზეა, სადაც ის საკუთარ ინტერესებს ხშირად უფარდებს სომხეთის ინტერესებს. ვფიქრობ, ეს ძალიან მნიშვნელოვანი გარემოებაა“.

ამ დღეებში საფრანგეთის პრეზიდენტმა მაკრონმა გაეროს ტრიბუნიდან  კიდევ ერთხელ აჩვენა, რომ პარიზი ერევნის მხარესაა აზერბაიჯანის ზეწოლისა და სომხეთზე ტერიტორიული მოთხოვნების პირობებში. ამ ფორმულირებისთვის ბაქომ საფრანგეთის წინააღმდეგ ბრალდებების მორიგი ქარბუქი დააყენა, დაავიწყდა რომ  თურქეთთან მრავალ სამხედრო წვრთნას  მართავს  და საკუთარ არმიასაც კარგად აიარაღებს.

ნახეთ მეტი
Back to top button