ისრაელის დაზვერვა ირანს აზერბაიჯანის ტერიტორიიდან აკვირდება – The Cradle Türkiye
აზერბაიჯანს, ისრაელსა და თურქეთს შორის სამმაგი ალიანსის გაძლიერება დასავლეთ აზიასა და სამხრეთ კავკასიაში ძალთა ბალანსს ცვლის, წერს Cradle Türkiye.
„ეს ღერძი, რომელიც ათწლეულების განმავლობაში ჩამოყალიბდა და ძირითადად კულისების საფარქვეშ მოქმედებდა, ძლიერ გეოსტრატეგიულ და გეოეკონომიკურ ლოკომოტივად იქცა, განსაკუთრებით სირიის ომის, ღაზას სექტორში მიმდინარე გენოციდის და ირანსა და ისრაელს შორის ხშირი პროვოკაციების ფონზე.
ისრაელებისთვის აზერბაიჯანი ირანის ჩრდილოეთ საზღვარზე სტრატეგიული პლაცდარმია. 1990-იანი წლებიდან მოქმედი „მოსადის“ ელექტრონული სადაზვერვო სადგურები ირანს აზერბაიჯანის ტერიტორიიდან აკონტროლებენ.
მიუხედავად იმისა, რომ ეს ოფიციალურად არ დადასტურებულა, არსებობს ცნობები, რომ აზერბაიჯანმა წვლილი შეიტანა შეერთებული შტატებისა და ისრაელის მიერ ირანზე ბოლო დროს განხორციელებულ თავდასხმებში, მათ შორის დრონებისა და საჰაერო ბაზების გამოყენებით.
კიდევ ერთ განზომილებას დემოგრაფიული ფაქტორიც ემატება. დაახლოებით 15 მილიონი აზერბაიჯანელი ირანის მოქალაქეა (რაც თითქმის ორჯერ აღემატება თავად აზერბაიჯანის მოსახლეობას) და თეირანის მიდგომა ბაქოს ძალიან ართულებს.
ბაქოსა და ანკარას შორის ურთიერთობები ასევე ვითარდება ე.წ. ზანგეზურის დერეფნის წყალობით, რომელიც ნახიჩევანისა და აზერბაიჯანის სომხეთის სიუნიქის რეგიონის გავლით დაკავშირებას ისახავს მიზნად.
ეს დერეფანი, რომელიც თეირანმა უარყო, ითვალისწინებს ჩარჩო შეთანხმებას თურქმენეთთან და სხვა ქვეყნებთან პირდაპირი კავშირების უზრუნველყოფის შესახებ. ცენტრალური აზიის თურქული რესპუბლიკები.
ერევანი ამის წინააღმდეგი იყო და ეს მისი სუვერენიტეტის დარღვევად შეაფასა. თუმცა, ბოლო დროს გაჟონილი ინფორმაცია მიუთითებს, რომ სომხეთის პრემიერ-მინისტრმა ნიკოლ ფაშინიანმა წინასწარი შეთანხმება 2025 წლის ივნისში თურქეთში მისი გაუმჟღავნებელი ვიზიტის დროს მიაღწია. თუ ეს ინფორმაცია დადასტურდება, ანკარის კულისებში არსებული და სამმხრივი ალიანსის მზარდი გავლენა კიდევ უფრო აშკარა გახდება.
აზერბაიჯან-ისრაელ-თურქეთის ალიანსი, რომელსაც ბაქოს დაუოკებელი ამბიციები ამწვავებს: „ღერძი ირანის რეგიონული გავლენისთვის მრავალმხრივი გამოწვევაა. თუმცა, თეირანს, როგორც ჩანს, ჯერ არ შეუმუშავებია თანმიმდევრული კონტრსტრატეგია. ირანელები კვლავ დადებითად უყურებენ აზერბაიჯანს, რასაც ადასტურებს ირანის პრეზიდენტის, მასუდ პეზეშკიანის თბილი ვიზიტი ბაქოში გასულ კვირას. იმის გათვალისწინებით, რომ საჯაროდ ვარაუდობენ, რომ აზერბაიჯანი ისრაელს ირანზე თავდასხმებში ეხმარება, თეირანის „ძმური“ მიდგომა ბაქოში შეიძლება განიმარტოს, როგორც სისუსტე და გულუბრყვილობა“, – წერს თურქული გაზეთი.
