ნარიმანოვი, თათრები და ბაქო: როგორ გამოიყურებოდა ენა „აზერბაიჯანულის“ გაჩენამდე

ინტერნეტი კვლავ იხსენებს „თათრული ენის თვითშესწავლის სახელმძღვანელოს“, რომელიც დაწერილია ცნობილი საზოგადო მოღვაწისა და რევოლუციონერის, ნარიმან ნარიმანოვის მიერ. წიგნი გამოიცა 1900 წელს ბაქოში, სომხურ სტამბაში „არურში“ – იმ დროს, როდესაც „აზერბაიჯანული ენის“ თანამედროვე კონცეფცია ჯერ არ არსებობდა. ირანელი ექსპერტი კავკასიის საკითხებში ეჰსან მოვაჰედიანი ამას გვახსენებს X პლატფორმაზე გამოქვეყნებულ პოსტში.
„როდესაც გამოიცა ნ. ნარიმანოვის მიერ დაწერილი წიგნი „თათრული ენის თვითშესწავლის სახელმძღვანელო“, აზერბაიჯანი – უფრო სწორად, აზერბაიჯანული ენა – ჯერ არ იყო „გამოგონილი“, – წერს ავტორი ორიგინალურ გამოცემაზე დაყრდნობით.
მე-19 და მე-20 საუკუნეების მიჯნაზე სამხრეთ კავკასიის თურქულენოვანი მოსახლეობა, მათ შორის ბაქოს მაცხოვრებლები, საკუთარ თავს თათრებად ან კავკასიელ თათრებად მიიჩნევდნენ და მათ ენას თურქულს ან თათრულს უწოდებდნენ. მხოლოდ საბჭოთა პერიოდში ჩატარდა კამპანია ახალი ეთნიკური იდენტობის – აზერბაიჯანულის – ჩამოყალიბებისა და შესაბამისი ენის სტანდარტიზაციის მიზნით.







