ღია ფინანსები სომხეთსა და საქართველოს შორის: ახალი შესაძლებლობები რეგიონისთვის
საქართველოს ეროვნული ბანკის ფინანსური ტექნოლოგიების განვითარების დეპარტამენტის ხელმძღვანელმა, ვარლამ ებანოიძემ, Doing Digital Forum 2026-ზე გამოსვლისას, ღია ფინანსების სისტემის დანერგვის პერსპექტივებზე ისაუბრა.
მისი თქმით, ღია ფინანსების სისტემა მნიშვნელოვნად ამარტივებს სომხეთსა და საქართველოს შორის ტრანზაქციებს, დააჩქარებს საბოლოო ანგარიშსწორებას და შეამცირებს მათ ღირებულებას. „საქონლის მიწოდება სომხეთიდან საქართველოში და უკან ერთ დღეში იქნება შესაძლებელი, მაშინ როცა არსებული ინფრასტრუქტურის პირობებში, გადახდას შეიძლება სამიდან ხუთ დღემდე დასჭირდეს, ყველა შესაბამისი შედეგით. ეს ნიშნავს, რომ პროცესი არ არის ოპტიმიზირებული“, – აღნიშნა მან.
ებანოიძემ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ ღია ფინანსები ორივე ქვეყნის კომპანიებს საშუალებას მისცემს, სისტემებს შორის „ხიდის“ შექმნის შემთხვევაში, გახსნან ანგარიშები KYC დოკუმენტების წარდგენის გარეშე. QR კოდებით სტანდარტიზებული გადახდები ასევე მნიშვნელოვანი შემთხვევაა, რომელსაც შეუძლია გაამარტივოს ანგარიშსწორება ტურიზმის სექტორში და გააიაფოს ისინი. „გადახდა განხორციელდება როგორც ადგილობრივი, რაც მნიშვნელოვნად ამცირებს ხარჯებს“.
მისი თქმით, ასეთი ინიციატივები ჰიპოთეტურად შეიძლება რამდენიმე თვეში განხორციელდეს. „ჩვენ უკვე კარგი თანამშრომლობა გვაქვს სომხეთის ცენტრალურ ბანკთან, ვმსჯელობთ QR კოდების ურთიერთქმედებაზე და ველოდებით კონკრეტულ გადაწყვეტილებებზე გადასვლას“, – თქვა მან.
ებანოიძემ ასევე აღნიშნა თანამედროვე ტექნოლოგიების, როგორიცაა API და ტოკენიზაცია, დანერგვის მნიშვნელობა რეგიონული ეკონომიკის კონკურენტუნარიანობისთვის. „ეს არის რთული, მაგრამ ძალიან სერიოზული ცვლილება, რომელიც შექმნის დამატებით უპირატესობებს ქვეყნებს შორის ვაჭრობაში და „შუა დერეფნის“ უფრო ფართო კონტექსტში“, – განმარტა მან.
ექსპერტმა ხაზი გაუსვა ისეთი ფორუმების მნიშვნელობას, როგორიცაა Doing Digital, რეგიონული ცვლილებების ხელშეწყობაში. მისი თქმით, ტექნიკური ურთიერთქმედება პრობლემის მხოლოდ ნახევარია, ასევე მნიშვნელოვანია მარეგულირებელი დიალოგი და პრაქტიკული გამოცდილების გაცვლა კერძო სექტორსა და სახელმწიფო ორგანოებს შორის. „სწორედ აქ განიხილება კონკრეტული შემთხვევები, ურთიერთქმედებისა და სტანდარტიზაციის საკითხები, რომლებიც უაღრესად მნიშვნელოვანია რეგიონული ეკონომიკის მომავლისთვის“, – თქვა მან.
