სომხეთისა და აზერბაიჯანის საზღვარზე უახლოეს მომავალში ევროპელი დამკვირვებლების განთავსება იგეგმება. მათი რაოდენობა 40-ია, განლაგების ვადა ორი თვეა. არასამთავრობო ორგანიზაცია „ინფორმირებული მოქალაქეთა კავშირის“ პროგრამის კოორდინატორი დანიელ იოანისიანი ამბობს, რომ სამწუხაროდ, დამკვირვებლების განლაგება არ არის იმის გარანტია, რომ სომხეთის საზღვრები ხელუხლებელი დარჩება.
„მაგრამ დამკვირვებლების განლაგება ხელს შეუწყობს დამკვირვებლების საშუალებით დაფიქსირდეს, რომ აზერბაიჯანის შეიარაღებული ძალები შეიჭრნენ სომხეთის რესპუბლიკის ტერიტორიაზე და ეს შეიძლება გახდეს ძალიან კარგი პრეცედენტი შემდგომი გაფართოებისთვის. ჩვენ მრავალი წელია ვწუწუნებთ, რომ ეუთოს მინსკის ჯგუფი გვიყენებს დაუსაბუთებელ ბრალდებებს და მიმართვებს. ეს იქიდან მომდინარეობდა, რომ მინსკის ჯგუფს არ ჰქონდა მანდატი, ეთქვა, რომელმა მხარემ დაარღვია ცეცხლის შეწყვეტა. ყველასთვის ცხადი იყო, რომ აზერბაიჯანი არღვევს ცეცხლის შეწყვეტის პირობებს, მაგრამ მინსკის ჯგუფს არ ჰქონდა მანდატი, რომ ასეთი ჩანაწერი გაეკეთებინა“. არასამთავრობო ორგანიზაცია „ინფორმირებულ მოქალაქეთა კავშირის“ პროგრამის კოორდინატორი დარწმუნებულია, რომ ეს ყველაფერი ახლა დამკვირვებლების მობილიზებით შესაძლოა გაკეთდეს.
„არსებითად, ეს სიტუაცია შეიცვალა დამკვირვებლების განლაგებამდე, სექტემბრის ესკალაციის შედეგად, როდესაც მთელმა რიგმა ქვეყნებმა, მათ შორის დასავლეთმა, ცალსახად თქვა, ვინ იყო აგრესორი. დიახ, ამის შემდეგ მსოფლიოს ექნება მექანიზმი და უფლებამოსილება თქვას ვინ დაარღვია ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმი. როცა დამკვირვებელთა დასკვნის საფუძველზე აკეთებ შეფასებას, შენი შეფასება უფრო ლეგიტიმურია“, – განაცხადა იოანისიანმა.
და რა შედეგები შეიძლება მოჰყვეს დასავლური სტრუქტურების შეფასებას დამკვირვებლების ანგარიშებზე დაყრდნობით? ჩვენ ყოველთვის ველით, რომ ალიევის წინააღმდეგ სანქციები იქნება გამოყენებული, როგორც ეს პუტინის შემთხვევაში იყო. დანიელ იოანისიანი გვირჩევს, არ განიხილონ პროცესები შავ-თეთრი ლოგიკით. „რეალურად, არსებობს ძალიან დიდი კონტინუუმი უსაფრთხოებიდან სრულ უსაფრთხოებამდე. უფრო მეტიც, როგორც წესი, არ არსებობს არც ერთი უკიდურესობა და არც მეორე. ეს არის კონტინუუმი, რომელშიც ხარ სხვადასხვა ადგილას. რაც უფრო მეტი ხართ სრულ უსაფრთხოებაში, მით უკეთესი. დამკვირვებლების განთავსება ამ კონტინიუმში გადაიყვანს სომხეთს უფრო უსაფრთხო ზონაში. აზერბაიჯანის მხრიდან სამხედრო აგრესიის ალბათობა ამცირებს მისიის განლაგებას, ზრდის პოლიტიკურ ზეწოლას აზერბაიჯანზე სამხედრო აგრესიისთვის და, მოდი, ვაღიაროთ, რომ აზერბაიჯანის სამხედრო აგრესია შეჩერდა სწორედ პოლიტიკური ზეწოლის ფონზე, როდესაც ამ საქმეში აშშ ჩაერია“.
