პოლიტიკა

აშშ-ირანის დაძაბულობა არ არის მიზეზი, რომ თეირანმა შეცვალოს „წითელი ხაზები“. ექსპერტები შესაძლო მოვლენების შესახებ

აშშ-სა და ირანს შორის ორმხრივი მუქარის ფონზე, ირანის ელჩი სომხეთში კიდევ ერთხელ შეახსენებს, რომ თეირანის პოზიცია სომხეთის საზღვრების შესაძლო შეცვლასთან დაკავშირებით ნათელია. თეირანს აქვს „წითელი ხაზები“, რომელიც არ უნდა გადალახოს. ექსპერტები და საერთაშორისო პრესა ვაშინგტონ-თეირანის ურთიერთობებსაც აანალიზებენ და შესაძლო მოვლენებზე საუბრობენ.

ბრიტანული მედია აქტიურად ავრცელებს ინფორმაციას იმის შესახებ, რომ აშშ და ისრაელი ირანის ბირთვული ობიექტების დაბომბვისთვის ემზადებიან. კერძოდ, ამის შესახებ „დეილი მეილი“ ისრაელის პოლიტიკურ, სამხედრო და დიპლომატიურ წყაროებზე დაყრდნობით წერს.

მსგავსი ამბები ახალი არ არის, რეგულარულად აცხადებენ, მაგრამ ბოლო ფორმულირება ულტიმატუმს წააგავს, მინიშნებებს ბრიტანული პერიოდული გამოცემა.

გარდა ფორმულირებისა, გარკვეული კონკრეტული ნაბიჯებიც გადაიდგმება, რაც სიტუაციის სიმძიმეზე მოწმობს. კერძოდ, შეერთებულმა შტატებმა კიდევ რამდენიმე ბომბდამშენი განათავსა ინდოეთის ოკეანეში, კუნძულ დიეგო გარსიაზე მდებარე ამერიკულ-ბრიტანულ სამხედრო ბაზაზე. ექსპერტები ვაშინგტონის ამ ნაბიჯს საგანგაშოდ მიიჩნევენ.

პოლიტოლოგი ალექსანდრე ისკანდარიანის აზრით, ნაკლებად სავარაუდოა, რომ აშშ-მა ირანის წინააღმდეგ ფართომასშტაბიანი ომი დაიწყოს.

თურქეთის გავლენა იზრდება, ეს გასათვალისწინებელია. ასევე, ჩვენ ვხედავთ ტრამპის პოლიტიკას, იმ გაუთავებელ მუქარას… მათ შეუძლიათ სერიოზულად გააუარესონ სიტუაცია, მაგრამ არ მგონია, რომ რეალური ომი იყოს. ნებისმიერ შემთხვევაში, ირანს დასჭირდება ძალისხმევა, რათა შეინარჩუნოს თავისი პოზიცია.

თელ-ავივში ფიქრობენ, რომ თეირანის დასუსტების წინა ნაბიჯებმა მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა, მწყობრიდან გამოიყვანა რა ირანის საჰაერო თავდაცვის სისტემების მნიშვნელოვანი ნაწილი, რომლებიც განლაგებული იყო სირიასა და ერაყში.

ბრიტანული გაზეთი Express აშშ-ის პრეზიდენტის ადმინისტრაციასთან დაახლოებულ წყაროებზე დაყრდნობით, ასევე წერს, რომ მას შემდეგ, რაც თეირანმა უარყო ვაშინგტონთან პირდაპირი მოლაპარაკებების შეთავაზება, სავარაუდოა, რომ ირანზე დარტყმას შემოდგომის დასაწყისში განახორციელებენ. უფრო მეტიც, ტრამპმა უკვე გააფრთხილა ირანი, რომ ის დარტყმას მიაყენებს, თუ თეირანი უარს იტყვის ბირთვული შეთანხმების მოლაპარაკებაზე.

ირანის უზენაესმა სულიერმა ლიდერმა აიათოლა ალი ხამენეიმ რამდენიმე დღის წინ უარყო ტრამპის შეთავაზება ახალი ბირთვული შეთანხმების შესახებ პირდაპირი მოლაპარაკებების დაწყების შესახებ. თეირანი ზეწოლისა და სამხედრო საფრთხის ქვეშ მოლაპარაკებას არ გამართავს, მეტიც, თეირანიდან აცხადებენ, რომ ირანის წინააღმდეგ ქმედებების საპასუხოდ, აშშ მიიღებს მკაცრ და გადამწყვეტ კონტრშეტევას.

შეერთებულ შტატებსა და ისრაელს შორის ირანთან უკიდურესად დაძაბული ურთიერთობების პირობებში, სპარსეთის ყურის რამდენიმე ქვეყანამ, საუდის არაბეთმა, ქუვეითმა, არაბთა გაერთიანებულმა საამიროებმა და ყატარმა უარი თქვეს საჰაერო სივრცის მიწოდებაზე აშშ-ს საჰაერო ძალებისთვის ირანის წინააღმდეგ თავდასხმისთვის.

ახლა თეთრი სახლი სერიოზულად განიხილავს ირანის წინადადებას შუამავლობით მოლაპარაკებების გამართვის შესახებ, – წერს ამერიკული ვებგვერდი Axios ამერიკულ დიპლომატიურ წყაროებზე დაყრდნობით.

მანამდე ამერიკულმა მხარემ ირანელებს პირდაპირი მოლაპარაკებები შესთავაზა, თუმცა თეირანმა უარი განაცხადა და დასძინა, რომ ამერიკელებთან კონტაქტები შეიძლება განხორციელდეს მხოლოდ ომანის შუამავლობით.

აშშ-ირანის უკიდურესად დაძაბული ურთიერთობების ფონზე, ირანის ელჩი სომხეთში მეჰდი სობჰანი კიდევ ერთხელ განმარტავს, რომ სომხეთის საზღვრების შეცვლა თეირანისთვის „წითელი ხაზია“.

“სომხეთის სამხრეთში, სიუნიქში განვითარებული მოვლენები პირდაპირ კავშირშია ირანის შაჰთან. და ირანის მიერ საერთაშორისო საზღვრების შეცვლას “წითელ ხაზად” მიაჩნია ეს, რადგან ჩვენი ბედი და უსაფრთხოება ერთმანეთთან არის დაკავშირებული. მიუხედავად იმისა, რომ სომხეთთან ძალიან მოკლე საზღვარი გვაქვს, ის ერთ-ერთ ყველაზე უსაფრთხო საზღვარად ითვლება მეზობლებთან.  ჩვენ არასდროს განგვიცდია საფრთხე სომხეთისგან და სომხეთს იგივე არასოდეს უგრძვნია“.

ირანის ელჩი სომხეთში ხაზს უსვამს, რომ თეირანს შეუძლია შეუქმნას სომხეთს სამხრეთთან, ინდოეთთან დაკავშირების შესაძლებლობები. ელჩის თქმით, სომხეთი მდებარეობს ჩრდილოეთ-სამხრეთის გზის ცენტრში და ირანის გავლით შეუძლია ჩაბაჰარის პორტსა და სპარსეთის ყურეში შესვლა.

ნახეთ მეტი
Back to top button